Članak iz Kiev Post-a, objavljen 14. januara, u kome se pominje navodno osnivanje organizacije Unite kontinental u Beogradu, naveo nas je na dalje istraživanje.

Iako se u ovom članku ne daju nikakve dalje informacije, odlučili smo da se detaljnije pozabavimo ovim. Prvi trag bile su nam francuske novine i portali, budući da se članak poziva na francuski portal La Dépêche. Istina je da je La Dépêche pisao na temu francuskih boraca u Donbasu, ali nigdje ne pominje Beograd kao moguće mjesto osnivanja organizacije Unite kontinental.

Zato, nastavili smo pretragu.

Na jednom drugom francuskom portalu, Libération, našli smo članak iz avgusta 2014. godine, objavljen malo više od nedjelju dana nakon što su četvorica dobrovoljaca iz Francuske, koji su označeni kao osnivači grupe Unite kontinental – Viktor, Nikola, Gijom i Mikael – došli da se bore na strani Rusije u Ukrajini.

U članku se navodi kako je organizacija Unite kontinental osnovana u januaru 2014. godine u Beogradu, nakon što je stupila u kontakt sa političkom pratijom Vojislava Šešelja, Srpskom radikalnom strankom, i jednom nacionalističkom grupom pod imenom „Zavetnici“.

„U Beogradu, glavnom gradu Srbije, njihovi putevi su se ukrstili. Tamo su i osnovali, u januaru, svoju organizaciju, Unite kontinental.“

Upravo su sa njegovom (Vojislav Šešelj) političkom partijom, Srpskom radikalnom strankom, i još jednom drugom nacionalističkom grupom, Zavetnici, „kontinentalci“  stupili u kontakt u Beogradu.

Da bismo se uvjerili u vjerodostojnost ovog članka, malo smo se pozabavili njegovom autorkom Elen Despić-Popović (na francuskom Hélène Despic-Popovic). Kao novinarka, ona je za portal Libération bila specijalni izaslanik u Donjecku. Despić-Popovic inače je specijalistkinja za region Balkana, bivšeg SSSR-a i istočne Evrope. Objavila je knjigu pod naslovom „Chroniques d’un génocide: les carnets de général Mladic“ i piše za portal Nouvel Est – Voyage, Balkans, Caucase.

Kada je riječ o grupi Zavetnici, ona ne samo da je vrlo politički aktivna u Srbiji od samog osnivanja 2012. godine i da se medijski eksponira, već je opštepoznato da djeluje i na teritoriji Crne Gore, Republike Srpske, jednom riječju čitave srpske dijaspore.

Potvrdu njihove povezanosti sa organizacijom Unite kontinental našli smo upravo na Fejsbuk stranici ove organizacije. Na slici ispod vidi se kako Unite kontinental takoreći „poziva“ građane na skup koji organizuju „Zavetnici“, pod nazivom „Srbi i Rusi zajedno kroz vekove“.

Pored ovoga, zanimljiva je i vijest koju su mediji nedavno prenijeli, a odnosi se na to da su Zavetnici najavili da žele da formiraju političku partiju. 

Dalja istraga o organizaciji Unite kontinental uputila nas je na članak iz juna 2018. godine na portalu Radija Slobodna Evropa, u kome se takođe pominje osnivanje ove organizacije u Beogradu i navodi se niz ljudi iz Srbije koju su bili njeni članovi, a koji su 2018. godine osuđeni pred Višim sudom u Beogradu.

Naime, u dokumentu koji je Generalno tužilaštvo Ukrajine dostavilo Radiju Slobodna Evropa, na osnovu upita o srpskim borcima u Ukrajini, navodi se između ostalog da je organizacija Unite kontinental osnovana u ljeto 2014. godine i da se među 54 istraživana lica nalazi i šestoro Srba, svi kao članovi te organizacije.

Riječ je o Radomiru Počuči, Zoranu Kljajiću, Stevanu Miloševiću, Stefanu Ćelavom, Ivanu Mačkiću i Bratislavu Živkoviću. Svi oni označeni su na ukrajinskom sajtu „Morotvorec“ –  sajt napravljen pri Centru za istraživanje zločina protiv nacionalne sigurnosti Ukrajine kao plaćenici na ukrajinskom ratištu.

Još 2014. godine, Srbija je usvojila izmjene i dopune Krivičnog zakonika za učešće državljana Srbije na stranim ratištima, da bi u februaru 2018. godine, u postupku koji se vodio protiv 45 lica, Viši sud u Beogradu donio 28 osuđujućih presuda protiv državljana Srbije zbog učešća u ratu u Ukrajini 2014. godine.

Od nama interesantnih lica sa gore pomenute liste, došli smo do saznanja da je Radomir Počuča 2016. godine osuđen pred Višim sudom u Beogradu i da mu je uz nagodbu sa tužilaštvom određena kazna od godinu i po dana zatvora, uslovno na četiri godine.

Drugi koji je interesantan jeste Stevan Milošević, iz čijeg intervjua za portal Radio Slobodna Evropa iz oktobra 2018. godine, dobijamo sljedeću informaciju.

U intervjuu, Milošević ne navodi kako je tačno stigao u Ukrajinu, ali pominje kako se povezao preko Fejsbuk stranice sa jednom organizacijom u Donbasu koja mu je organizovala put u Rusiju. Jedan momak iz Francuske, Nikola, istovremeno i komandir njihove grupe, omogućio je njemu i još nekolicini avionske karte Beograd-Moskva.

Podsjećamo, organizaciju Unite kontinental osnovali su Viktor Lenta i Nikola Perović, koji je rođen u Francuskoj od oca Crnogorca i majke Srpkinje, i koji ima i srpsko i francusko državljanstvo.

Prateći dalje nastavak priče o Unite kontinental došli smo do blogera Kristofera Odena (Christopher Othen) koji je mnogo pisao o ovoj organizaciji ali i o srpskim borcima u Donbasu.

Na njegovom blogu, otkrili smo da je, ubrzo nakon njihovog dolaska u Novorusiju, došlo do sukoba između Lente i Perovića oko vođstva, prouzrokovavši veliki broj nemira unutar organizacije. Nakon ovih dešavanja, vlasti u Novorusiji raspustile su grupu i tako ona prestaje sa aktivnostima. Iako se nekoliko njenih članova vratilo u svoje zemlje, jedan broj njih ostao je u Ukrajini.

Najzad, 2018. godine nailazimo na dalje aktivnosti na Fejsbuk stranici Unite kontinentala gdje se pojavljuje novo lice, Darko Pavlović, koji prema navodima stranice treba da preuzme vođstvo krajem godine.

__________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________

Kako smo istraživali gdje je mjesto formiranja organizacije Unite kontinental, naišli smo na saopštenje komandanta organizacije, Nikole Perovića, upućeno portalu Srbin.info, koje nas je odvelo u drugom pravcu, ipak povezanom sa cijelom pričom.

Prema njegovom saopštenju, jedan od članova organizacije Unite kontinental, a koga smo pominjali na početku ovog članka, Ivan Mačkić, došao je na ideju da osnuje posebnu jedinicu, Srpsko-husarski puk, koja bi objedinila Srbe i Francuze. U cijelu priču bio je uključen i Počuča, takođe bivši član organizacije Unite kontinental. Kako su se stvari kasnije odvijale u drugom smjeru za Nikolu Perovića i njegovu organizaciju, Nikola se povukao iz te priče i tu se naš trag završava, kada je Perovićevo saopštenje u pitanju.

Detaljnije o ovom puku saznajemo iz videa sa Jutjuba, objavljenog u septembru 2017. godine, u kome Dejan Berić, jedan od srpskih dobrovoljaca u Novorusiji, ispituje Radomira Počuču i Vladu Stanića o navodnom pokušaju likvidacije njega lično i kapetana Srpsko-husarskog puka, Dragana Srdića poznatijeg kao Dragon.

Počuča ovdje naglašava kako je napustio organizaciju Unite Kontinental i kako je tokom boravka u Moskvi stupio u kontakt sa Ivanom Mačkićem, sa kojim počinje da razvija ideju o formiranju ovog puka. Stupanjem u kontakt sa mitropolitom Sergejom, čitava priča dobija ozbiljniji karakter i Srpsko-sergejevsko-husarski puka je oformljen.  

U početku, puk je formiran u okviru jedinice „Oplot“, a postojala je ideja za osamostaljenjem  kada se puk malo razvije. U vrijeme kada je puk bio aktivan, pozivanje na borbu u Ukrajini vršilo se putem video snimaka na Jutjubu. Šta se dalje dešavalo sa ovim pukom, nije poznato.

„Informer“ je objavio članak pod nazivom:  „Tramp uvodi sankcije šiptarima: Ukoliko do ponedeljka ne ukinu  takse preti im blokada„

Na senzacionalistički način  ističu se  navodne izjave američkog predsjednika Donalda Trumpa da uvodi sankcije kosovskim političarima i da im daje rok da riješe pitanje postizanja kompromisa između Beograda i Prištine, i da u suprotnom Kosovu uvodi sankcije.

Kako pojedini srpski mediji, ovakve izjave navode kao „relevantne“ nama je njihov izvor ove informacije   ostao prilično nejasan. Tvrdnje koje su plasirane putem njihovih portala svakako nisu naišle na podudarnost i vjerodostojnost od strane zvaničnika State Departmenta, kao ni prištinskih medija, koje oni navode kao izvore. Ovo potvrđuje i izjava Filipa Kosneta (Phillip S. Kosnett), ambasadora SAD na Kosovu: „Pozivamo Kosovo i druge regionalne aktere da pokažu posvećenost normalizaciji; regionalnom miru i stabilnosti; i na putu ka evropskim integracijama. Ponavljamo naš stav da je trenutna suspenzija taksi na uvoz iz Srbije i Bosne i Hercegovine jedna od neophodnih mera za vraćanje momentuma procesu dijaloga. Očekujemo da drugi akteri sami preduzmu konstruktivne mere“. Takođe, ambasador SAD u Beogradu Kajl Skot (Kyle Scott) ističe  važnost pregovora ove dvije strane, dok  je u jutarnjem programu na televiziji Prva iznio tvrdnje da sankcije ne predstavljaju rješenje i ističe da je  u krajnjem postizanje kompromisa jedini prihvatljiv način za ove dvije strane.

Izvor: Twitter

Dodatno, dvojica ambasadora SAD u Srbiji i na Kosovu, u zajedničkom saopštenju prenijeli su i stav predsjednika Donalda Trampa u kojem poziva lidere Srbije i Kosova da iskoriste trenutak i svoje političko vođstvo za donošenje odluka u cilju pomirenja interesa obje zemlje.

Prištinski mediji na albanskom jeziku su pisali o ovoj temi, demantujući navode, dok su prištinski mediji na srpskom jeziku izvještavali slično kao Informer. Navođenje prištinskih medija kao izvora bez konkretnog navođenja naziva medija, predstavlja još jedan vid obmanjujućeg izvještavanja Informera.

Dodatno, u prilog ovoj analizi svakako je i objava na zvaničnom fejsbuk profilu predsjednika Kosova Hašima Tačija u jeku ovih špekulacija:

Izvor: Facebook

Ono što je svakako izvjesno jeste da je Informer na senzacionalistički način prenio vijesti i da se kroz različite izvore  poziva na istu tvrdnju, koja ima za cilj zbunjivanje javnosti i isticanje  činjenica koje  se moraju prihvatiti uzeti sa rezervom.  

Dezinformisanje građana u cilju podizanja panike

Srpska organizacija Pravo na izbor je na svojoj facebook stranici objavila da je NATO u svojoj knjizi „Imunološki adjuvans[1] i vakcine“ (Immunogical Adjuvants and Vaccines),  vakcine obilježio kao biološko oružje.

Organizacija Pravo na izbor je na svojoj stranici objavila sliku na kojoj je istaknuto da u ovoj knjizi na strani 37 piše: „Vakcine izazivaju autoimune bolesti. Aluminijum koji je adjuvans povećava produkciju određenih antitijela, koji izazivaju alergije i anafilaktički šok“.

Analiza cjelokupne pomenute knjige i izdvojene strane 37 pokazala je da ne postoji čak ni približna formulacija ovoj, čak se sintagma biološko oružje ne pominje nigdje u ovoj studiji.

Važno je napomenuti da je knjiga “Immunogical Adjuvants and Vaccines“ objavljena 1989. godine, čak i da je informacija na koju se poziva organizacija Pravo na izbor tačna, bilo bi upitno oslanjati se na istraživanje staro 30 godina, pogotovo kada je oblast medicine u pitanju.

Plasiranje ovakvih informacija ima za cilj obmanjivanje javnosti i podizanje panike o osjetljivim temama.

Portal www.pravonaizbor.rs koji stoji iza istoimene Facebook stranice u opusu svog djelovanja navodi preispitivanje opravdanosti obaveznog vakcinisanja u Republici Srbiji na temelju brojnih pravnih, zdravstvenih, etičkih i drugih argumenata o „licu i naličju“ vakcina i vakcinisanja.

U pozadini ove priče koju propagira portal i Facebook stranica Pravo na izbor pojavljuje se slučaj dr Jovane Stojković, koja je tužena Sudu časti Regionalne ljekarske komore Beograda od strane grupe ljekara, koji traže da joj se oduzme ljekarska licenca, zbog širenja panike i zbog javnih istupa kojima je izazvala pad obuhvata vakcinacije i dovela do epidemije malih boginja u Srbiji. Pomenuta organizacija u velikoj mjeri promoviše stavove dr Stojković.

[1] Supstanca koja pomaže imunom sistemu tijela da odgovori na antigene

Sputnik Srbija je 06.02.2019. godine, dan nakon što je Makedonija potpisala pristupni protokol NATO alijansi,  na svom sajtu objavio članak satirične sadržine, a čitaoce su pokušali da privuku naslovom „Zbogom Makedonijo! I Srbija će, ako udje u NATO, morati da promeni ime“.

U tekstu se navodi da su građani Makedonije na referendumu demokratski odbacili novo ime, odnosno da Sjeverna Makedonija nije dobila legitimitet naroda, što podaci Državne izborne komisije Makedonije ne potvrđuju. Bitno je dodati da je autor teksta “zaboravio” da pomene neobavezni i konsultativni karatker referenduma. Prema podacima Državne izborne komisije, koji su dostupni na njihovom zvaničnom sajtu, procenat birača koji su glasali na referendumu iznosi 36.89%. Potvrdan odgovor na pitanje: „Da li ste za članstvo u EU i NATO, uz prihvatanje sporazuma između Republike Makedonije i Republike Grčke?“ dalo je 91.46% grđana, dok je protiv ovoga bilo svega 5.66% građana.

U tekstu se nigdje ne pominje donedavna priroda odnosa Grčke i Makedonije, kao prepreka integracijskim procesima Makedonije, čime čitalac ostaje uskraćen za punu i tačnu informaciju.

Iako je Generalni sekretar Alijanse Jens Stoltenberg istakao da je potpisivanje sporazuma iz Prespe bio prvi ključni korak za početak procesa pristupanja NATO, fokus autorove priče je na priznanju Huana Gvaida za predsjednika Venecuele od strane Makedonije i na sarkastične komentare poput onog da bi ušao u NATO i postao član, ne samo da ne moraš da poštuješ volju sopstvenih građana nego imaš i taj luksuz da ponistiš volju bilo kog naroda na zemaljskoj kugli.

Autor daje podrugljive komentare i na to da je Crna Gora nakon što je ušla u NATO postala, doduše nezvanično – Montenegro, a da je Makedonija da bi umarširala u Alijansu preimenovana u Sjeverna Makedonija, iako znamo da ni našoj zemlji, a ni Makedoniji nije postavljen uslov promjene imena od strane NATO. Ovim se čitalac dodatno odvlači od istine i dodatno obmanjuje.

„Nikšić je trenutno jedina opcija za preseljenje vojnog aerodroma, u slučaju da postojeći u Golubovcima ne bude više definisan kao mjesto posebne namjene za potrebe Vojske Crne Gore“, saopštio je ministar odbrane Crne Gore Predrag Bošković, prilikom radne posjete Nikšiću, 4. feburara 2019. godine. Da bi se takva mogućnost realizovala, kako je kazao, neophodno je da Opština Nikšić prethodno na Kapinom Polju, gdje se nalazi aerodrom realizuje neophodne infrastruktrurne objekte koji se moraju definisati prije odluke o preseljenju.

Portal In4s.net iskoristio je  potencijalno premještanje vojnog aerodroma, kako bi se i na ovaj način javnosti odao utisak da se sve u Crnoj Gori radi u NATO interesu, te da se u isto vrijeme zapostavlja državni.

U ponedeljak, 04. februara,  na portalu in4s.net, pojavio se članak pod naslovom „Potvrdilo se pisanje „IN4S“-a: Kapino polje pista za NATO avione“.  

izvor: in4s.net

U tekstu se navodi da NATO na mala vrata ulazi  Crnu Goru, kao i da su svi koji u to nisu vjerovali dobili potvrdu i to lično od „NATO ambasadora u Crnoj Gori“, ministra Predraga Boškovića.

Ono što je sporno u sadržini jeste činjenica da se kompletan članak zasniva na izjavama kako ministra, tako i gradonačelnika Nikšića, koji ni u jednom trenutku nisu pominjali NATO, pa se shodno tome dolazi do zaključa da postoji velika diskrepanca između naslova i sadržaja, ali se dolazi i do pitanja kakvu su to potvrdu dali Bošković i Grbović.

 „Nadam se da će se u narednom periodu realizovati pitanja koja se odnose na aerodrom na Kapinom Polju, kako bi mogao da odgovori zahtjevima dijelom civilnog i vojnog vazduhoplovstva. Danas smo razgovarali i o projektovanju i rekonstrukciji vojnih garnizona i izgradnje objekata Generalštaba i da treba ispoštovati predložene rokove, od kojih su neki hitni. Naša Agencija već radi na tome i nadam se da ćemo odgovoriti potrebama Vojske, koja će dalje realizovati te projekte“ – izjava Grbovića na osnovu koje je autor teksta došao do zaključka da će ubuduće na Kapinom polju slijetati NATO avioni.

izvor: in4s.net

Dodatno, sam tekst predstavlja recikliranje starog sadržaja. Tokom posjete Boškovića gradu pod Trebjesom u novembru 2018. godine, ministar je  istakao da postoji mogućnost premještanja vojnog aerodroma iz Podgorice na Kapino Polje, zbog intencija širenja civilnog aerodroma u Podgorici. Ubrzo je reagovao portal in4s.net, koji je objavio tekst u kome se iznose gotovo iste tvrdnje kao sada, dodajući da  crnogorska vlast nudi gradove za NATO baze. U narednih par dana, tekst su preuzeli i objavili brojni drugi, uglavnom srbijanski mediji.

Ovo pisanje je klasičan primjer sadržaja teksta koji ne odgovara naslovu, u cilju obmanjivanja čitaoca, dok se sa druge strane recikliranjem neprovjerenih informacija produžava život ovoj dezinformaciji.

Asimetrične prijetnje podrazumjevaju, između ostalog, i korišćenje slabosti u situacijama kada nastaju pukotine u ustanovljenom sistemu vlasti. Takve situacije su svakako periodi krize, nezadovoljstva, izražavanja stava kroz masovne demonstracije, riječju igra u kojoj građanska svijest ukazuje na problem.

Protesti “žutih prsluka” se mogu definisati i kao težnja za specifične “francuske stvari”, a ako se stave u širi evropski kontekst, protesti su i izraz nezadovoljstva višegodišnjim stanjem u Evropi, koje ide od mjera štednje do Brexita.

Određeni dio, po našim saznanjima za sada ne tako brojan, koristi okupljanja “žutih prsluka” kao događaj pod burnim okom javnosti, da propagira neke drugačije ideje. Pripadnici te grupe izdvajaju se od ostatka demonstranata noseći bijele trake oko ruke, ali vrlo često beretke i vojno ordenje.

Samoproglašena Donjecka Narodna Republika je neki drugi horizont, nečiji drugo problem. Ili bi trebao biti.

Na fotografiji 1 su Fabris Sorlin (Fabrice Sorlin) i Gzavije Moro (Xavier Moreau). Prvi je član organizacije Integracioni komitet Rusija-Donbas (http://russia-donbass.ru), koja se bavi učvršćivanjem humanitarne, kulturne i socijalne integracije Donbasa i Rusije. Redovno objavljuje analize za platforme Geopolitika.ru i Katehon.com, koji je u vlasništvu ruskog tajkuna Konstantina Malofejeva. Drugi je pro-ruski orjentisan analitičar, osnivač Stratpola, francuske platforme za analizu međunarodnih i bezbjednosnih politika, sa sjedištem u Slovačkoj. Na prvo čitanje potpuno legitimno zastupanje pro-ruskih stavova u središtu Evrope, nego ostavimo ovu dvojicu za kratko ovdje.

Daljom analizom došli smo do intervjua sa jednim „učesnikom protesta“ (fotografija 2) za kojeg će se pokazati da je dio pomenute organizovane grupe koja sebe definiše kao tampon zonu između demonstranata i policije.

U kratkom intervjuu Lenta kaže da se ovakvi protesti (misli na „žute prsluke“) završavaju nasiljem i poručuje vlastima u Francuskoj da to nije zbog prirode protesta, već zbog policijskih provokacija. Ukazivanje na nasilje i karakteristična beretka podstakli su nas na dalju analizu.

Iako se na protestima predstavljao kao Antoni, riječ je o Viktoru Lenti. On je zajedno sa Nikolom Perovićem (fotografija 4), Francuzom srpskog (negdje se spominje i sprsko-crnogorskog) porijekla, osnovao internacionalnu brigadu Unite Kontinental (Unite Continentale), koja je učestvovala u ratnim dešavanjima u Donbasu na strani Rusije. Sami pripadnici Brigade se identifikuju kao borci protiv američkog imperijalizma i rade na podsticanju saradnje sa Rusijom. Riječ je o ultranacionalističkom pokretu koji pomaže francuskim i evropskim dobrovoljcima koji žele da se bore na strani proruskih separatista u ukrajinskoj regiji Donbas. Viktor Lenta je bio padobranac u vojsci Francuske, raspoređen u oblasti grada Karkason (Carcassonne). Zajedno sa Perovićem ratovao je u okviru francuske vojske u Čadu, Avganistanu i Gabonu. Obojica su, na osnovu sopstvenih priznanja, napustili vojsku iz istih razloga, antagonizma prema NATO i SAD. Istina je da je Lenta „izbačen“ iz službe zbog njegove umješanosti u radnje neonacističke grupe koja je zapalila jednu džamiju u južnoj Francuskoj 2008. godine. Praćenjem razvoja događaja u Parizu i pojavljivanja Viktora Lente, došli smo do informacije da je on zapravo predvodnik „čuvara reda“ koji „štite“ „žute prsluke“ od represije policije. To je, za sada, grupa od oko 40 članova. Na protestima „žutih prsluka“ Lenta ne prolazi nezapažano obzirom da nosi karakterističnu beretku i vojno ordenje, detalje koji su nas naveli na dublju analizu njegovog lika i djela.

Na protestima se ističe još jedan dobrovoljac iz Donbasa. To je Sergej Mjunjev (Sergei Munier – njegovo francusko prezime), koji je dva puta boravio u Donbasu (fotografija 5), prvi put 2014, u sastavu bataljona Vostok (Восток), a drugi put od 2015. godine u sastavu brigade Pjatnaška (Пятнашка). Prema našim saznanjima, Mjunjev je (bio) pripadnik Pjatnaške, koja se dovodi u vezu sa Specnazom. Obilježja Pjatnaške Mjunjev je nosio i na protestima u Parizu (fotografije 6 i 7).

Analizom njegovog kretanja, utvrdili smo da je veći dio 2018. proveo u Rusiji. Poznato nam je da je učestvovao u organizaciji Svjetskog prvenstva u fudbalu u Rusiji, u prvom prstenu obezbjeđenja. Ova informacija je indikativna u kontekstu bivšeg francuskog vojnika, plaćenog borca u Donbasu, koji dobija priliku da bude dio oficijalne organizacije Svjetskog prvenstva 2018. u Rusiji (fotografije 8 i 9).

Analizom njegovog kretanja, utvrdili smo da je veći dio 2018. proveo u Rusiji. Poznato nam je da je učestvovao u organizaciji Svjetskog prvenstva u fudbalu u Rusiji, u prvom prstenu obezbjeđenja. Ova informacija je indikativna u kontekstu bivšeg francuskog vojnika, plaćenog borca u Donbasu, koji dobija priliku da bude dio oficijalne organizacije Svjetskog prvenstva 2018. u Rusiji (fotografije 8 i 9).

Takođe prisustvovao je Međunarodnim vojnim igrama u organizaciji Ministarstva odbrane Rusije. Iako nam je poznato da se ulaznice za ovaj događaj mogu kupiti online, Mjunjev je posjedovao VIP kartu (fotografija 10), za koju ne postoje podaci da se može kupiti. Na osnovu naše analize, u Francuskoj je bio pripadnik lakooklopne brigade, što potvrđuje i njegova paradna uniforma iz 2016. koja je karakteristična za pripadnike ove brigade (fotografija 11).

Pored njega na protestima u Parizu je i jedan bivši policajac, koji se pojavljuje na fotografijama sa Viktorom Lentom nastalim u okupiranim oblastima u Ukrajini (na fotografiji gdje su Lenta i Perović on stoji iza Lente). Riječ je o Mihailu Miši Takahašiju (Mihail Takahashi) koji je takođe bio aktivan u okviru organizacije Unite Kontinental poslednjih nekoliko godina.                                                                                                

Kako niti jedan aspekt naše analize ne bi bio proizvod slučajnosti, vratili smo se dvojici sa početka naše priče. Došli smo do dokaza o poznanstvu Moroa i Mjunjeva (fotografija 12), što opet upućuje na izvjestan nivo organizovanosti njihovog prisustva na protestima u Parizu i nekompatibilnost poruka obilježja koja oni nose, sa onim za šta se zalažu „žuti prsluci“.

Sa druge strane, indirektnu povezanost Mjunjeva i organizacije Unite Kontinental pokazujemo kroz zajednički boravak u Parizu Mjunjeva i Takahašija, jednog od članova te ultranacionalističke organizacije (fotografija 13)

Zapitanost učešća ovih osoba sa vrlo kontroverznom prošlošću, podstiče nas na dalje istraživanje. Dodatno, tome doprinose i riječi Viktora Lente koji kaže da ga ovakva okupljanja građana na ulicama i kružnim tokovima u Parizu, neodoljivo podjsećaju na Ukrajinu nekad.

Nužno je obratiti pažnju na pravilo poznato u teoriji o političkim naukama: militantne i „navodno ultradesničarske“ organizacije često koriste široko iskazivanje nezadovoljstva naroda za propagiranje svojih težnji i pravljenje pometnje.

Nastavljamo analizu.

Smrt, krv, rat, uvrede, ekskluzivna poverljiva saznanja i najava apokalipse su karakteristične za naslovne strane prorežimskog tabloida Informer – na ovaj način je ekipa sa portala  Raskrikavanje opisala dotični medij. U analizi koju su napravili, osvrćući se na 2018. godinu, utvrdili su da je na ukupno 306 naslovnih strana u 2018. godini, Informer imao čak 351 lažnu, odnosno neutemeljenu vijest.

U duhu širenja dezinformacija, Informer je ušao i u 2019. godinu. U izdanju od 10. januara, na stranama 2 i 3, ali i na portalu, objavljenja je sljedeća vijest: „NATO PAKT PRAVI VELIKU ALBANIJU: Hašim Tači i Edi Rama više i ne kriju OPASNE NAMERE!“

Povod za ovakav naslov i tekst je saopštenje iz kabineta predsjednika Kosova Hašima Tačija, kojim se 2019. godina proglašava godinom NATO na Kosovu.

“Ove godine se obilježava 20. godišnjica humanitarne intervencije NATO-a na Kosovu, intervencije koja je uslijedila nakon masakra, etničkog čišćenja i zločina srpskih snaga nad civilnim stanovništvom na Kosovu, a nakon neuspjeha svjetskih diplomatskih napora da pronađu mirno rješenje za Kosovo”, navodi se u saopštenju.

Snage NATO-a su 24. marta 1999. godine, kako se dodaje, pokrenule kampanju bombardovanja ciljeva srpske države “zaustavivši genocid i donoseći slobodu Kosovu”.

Narod Kosova će biti vječno zahvalan državama članicama NATO-a na njihovoj podršci“, navodi se u saopštenju.

Albanski premijer Edi Rama je na Tviteru pozdravio ideju kosovskog predsjednika Hašima Tačija da se 2019. godina proglasi godinom NATO.

„Pozdravljam briljantnu ideju Hašima Tačija da proglasi 2019. godinom NATO pakta, 20 godina posle istorijske intervencije alijanse na Kosovu. To se podudara sa desetom godišnjicom članstva Albanije u NATO. Neka odluka o otvaranju granice po principu ’Šengena‘ u Morini bude vrhunac obilježavanja godine NATO.“

Na osnovu saopštenja iz kabineta predsjednika Kosova, ali i pozivajući se na tvit albanskog premijera, autor članka je došao do zaključaka, koji ne počivaju na činjenicama niti imaju utemeljenja u stvarnosti.

Kako tvrdi autor, Tači i Rama su ovim faktički objavili da imaju podršku Sjevernoatlantskog saveza za stvaranje „velike Albanije“, i da ukidanje granice predstavlja način da se oduži NATO savezu za intervenciju na Kosovu. Ni u priloženom saopštenju, kao ni u tvitu se ne spominje bilo koji NATO zvaničnik, niti postoji bilo kakva izjava zvaničnika, koja bi mogla da potkrijepi ove tvrdnje, te nam je stoga nepoznato kako je Informer došao do ovakih konstatacija.

Ovaj tekst predstavlja očigledan primjer načina na koji se iz javno dostupnih informacija bez argumentacije i uporišta u činjenicama, u javnost plasiraju fiktivni zaključci.

Vlada Kosova donijela je 14. decembra odluku o formiranju Vojske Kosova, nakon što je apsolutnom većinom glasova Skupština Kosova izglasala Zakon o Kosovskim sigurnosnim snagama.

Za Zakon sa ukupno 45 amandmana, glasalo je 106 od ukupno 120 poslanika Skupštine Kosova. Glasanju nisu prisustvovali poslanici srpske nacionalnosti.

Formiranje vojske Kosova, Beograd vidi kao kršenje međunarodnih dokumenata i pozivajući se na Rezoluciju 1244 UN, naglašava da međunarodne mirovne snage na Kosovu (KFOR) moraju spriječiti i razoružati sve albanske trupe. Predsjednik Srbije Aleksandar Vučić izjavio kako je “veoma zabrinut zbog situacije na Kosovu” i dodao da “jedini veliki problem” u onome što “donekle Albanci, a donekle dio svijeta nameće na Kosovu” ocijenivši da je problem to što Srbiji na Kosovu nameću “dijelom Albanci, a dijelom dio svijeta“. Zvanični Beograd i njegov bliski saveznik Rusija su bijesni zbog te odluke.

Sjevernoatlantska alijansa (NATO) i Evropska unija su također upozorili na kosovsku inicijativu koju su nazvale prenagljenom i koju ne podržavaju kosovski Srbi, čiji su zastupnici bojkotirali glasanje u Skupštini.[1]

Kao reakciju na usvajanje odluke o formiranju vojske Kosova, Srpsko-američka zajednica pokrenula je 19. decembra, onlajn peticiju u kojoj se obraća predsjedniku SAD-a Donaldu Trampu i Kongresu, tražeći zaštitu srpskog naroda na Kosovu i Metohiji.

U peticiji pod nazivom “Zaustavite progon pravoslavnih Srba na Kosovu i Metohiji”, Tramp i članovi Kongresa se pozivaju da prestanu da podržavaju albansko rukovodstvo na čelu sa Hašimom Tačijem i stvaranje vojske pod njihovom kontrolom u srpskoj pokrajini Kosovo i Metohija, koju je potpisalo nešto više od 5.000 ljudi.

in4s.me
slobodacg.me
Source: change.org

Iz naslova sa ova dva portala, moglo bi se zaključiti da je milion Srba već potpisalo datu peticiju. Međutim to nije slučaj. Kako trenutno stvari stoje, svoj potpis je ostavilo nešto više od 5.000 ljudi.


Autori teksta su izvukli iz konteksta jedan mali dio propratnog teksta peticije, u kojem se navodi da u SAD-u živi preko milion američkih Srba, te iskoristili isti da naprave ne samo klikbejt naslov, već i dezinformišu publiku, s obzirom da se nigdje u tekstu „milion Srba“ ne spominje u kontekstu onoga što je napisano u naslovu članka.

Za razliku od in4s.net i slobodacg.me, ostali portali koji su pisali o peticiji (politika.co.rs, novosti.rs, time.rs, b92.net, nezavisne.net..) su naslovima poput „Peticija Srba iz SAD-a Trampu“ težili da daju realno stanje stvari.


Kako su SNS botovi „gurali“ peticiju Srba iz SAD-a

Nedavno su u javnost procurele vijesti sa sjednice Izvršnog odbora Srpske napredne stranke Srbije (SNS), na kojoj je stranački funkcioner zadužen za Internet tim podnio godišnji izveštaj. Internet tim su, naravno, botovi – partijski vojnici zaduženi za ostavljanje komentara na portalima i društvenim mrežama. Prema tom izveštaju, SNS ima 3.456 botova koji su za godinu dana napisali oko 10 miliona komentara na 201.717 objavljenih vijesti.

Zašto je ovo bitno za nas? Analizom same peticije i načina putem kojih se širi i promoviše na društvenim mrežama, utvrdili smo da su SNS botovi zaduženi za promovisanje i širenje ovog sadržaja na Tviteru, a izvještaj sa sjednice nam potvrđuje da su botovi ove partije zaista operativni.

Tvitter bot je jednostavan nalog kojim upravljaju kako softver, tako i ljudska ruka. Shodno tome, ovakvi nalozi se mogu ponašati kao roboti i kao ljudski korisnici u različito vrijeme.

Svi od 17 izdvojenih naloga imaju neke od glavnih odlika internet botova,a koristeći metodologiju DFRLab-a, utvrdili smo šta ove naloge čini botovima.

U svakom slučaju, važno je napomenuti da se ne možemo osloniti, odnosno pozvati samo na jedan faktor za identifikaciju ponašanja sličnog botu. Važna je kombinacija faktora. Tri najznačajnija su:  aktivnost, anonimnost i amplifikacija.

Botovi su zadnjih godina postali neizbježan dio online života. Samo prošle godine istraživači su procjenili da je samo Tviter bio dom za oko 30 miliona njih, međutim postoje i na drugim platformama, kao što su Facebook i Instagram.[1]

Neki se pojavljuju dizajnirani tako da namjerno podstaknu ili da podrže određene političke kandidate i ideje, dok drugi imaju komercijalne svrhe. Iako ova kampanja nije značajnije doprinijela uspjehu peticije u smislu dodatnih potpisa, ono što je od krucijalnog značaja je da ljudi razviju svijest da botovi postoje kako bi uticali na njih i kreirali određene (političke) stavove. Manje je vjerovatno da će korisnici koji sami mogu da identifikuju botove biti žrtva njihove manipulacije u budućnosti.


[1] https://www.reuters.com/article/us-kosovo-army/kosovo-approves-new-army-despite-serb-opposition-nato-criticism-idUSKBN1OD16S

[2] https://mashable.com/2018/02/20/how-to-spot-a-bot/

Postoje teme koje se godinama recikliraju, a određeni mediji pobrinu se da neke nikad ne izgube rok trajanja. Značajan dio teorija zavjere, spinova, neprovjerenih i dezinformativnih narativa na teritoriji Crne Gore, tiču se ne toliko lokanih peripetija, koliko NATO saveza. Takvi narativi, igrajući na kartu emocija, zbog nemilih događaja 90-ih, imaju svoju ciljanu publiku, a sve sa zadatkom dalje polarizacije crnogorskog društva i skretanja sa relevantnih i krucijalnih tema za budućnost naše države, ali i regiona.

Izjavu zvaničnika NATO-a, koji je za Pobjedurekao: „Misija je otvorena za članice i partnere i već imamo Australiju, Finsku i Švedsku koje u njoj učestvuju. Pozdravili bismo učešće Crne Gore jer imamo odlične odnose sa vašom zemljom, iako naš proces uvođenja članice zna nekada da bude dug“, u toku brifinga u sjedištu NATO-a, koji je bio posvećen NATO Mission Iraq(NMI) misiji, prenijeli su brojni regionalni mediji. Međutim, parcijalan način prenošenja je krajnje neprofesionalan, a sve s ciljem obmanjivanja i dezinformisanja javnosti, ali i dalje diskreditacije NATO saveza.

Šta se zapravo dogodilo?

Na NATO samitu u Briselu ovog jula , nakon zahtjeva iračke vlade, saveznički lideri su lansirali novu misiju obuke u Iraku, nazvana Misija NATO-a u Iraku (NMI). Ova nova misija  se zasniva na obuci i naporima sa ciljem izgradnje kapaciteta, koji su već sprovedeni u Iraku kroz NATO Inicijativu za obuku i izgradnju kapaciteta za Irak.

Misija je započela krajem oktobra, a čini je oko 500 pripadnika. Osim zemalja članica učestvuju i vojnici iz Australije, Finske i Švedske

source: nato.int

Dakle, ovo je neborbena misija, sa ciljem izgradnje efikasnijih, inkluzivnijih, održivijih i odgovornijih odbrambenih i bezbjedonosnih struktura. Takođe će težiti povećanju profesionalizma iračkih snaga i institucija bezbednosti, tako što će pomoći Iraku da izgradi kapacitete za sprečavanje ponovne pojave ISIS-a.[1]

Međutim, za razliku od Pobjede, veliki broj portala je odlučio da u svojim prenošenjima izostave ključni dio, odnosno neborbeni karakter misije, koja ima za cilj stvaranje novih instruktora i podučavanje ljudi. S druge strane, fokus narativa bio je da će crnogorski vojnici ići na ratišta u Iraku, što je izazvalo oštre reakcije i negodovanje u brojim komentarima na portalima, znajući da je riječ o kriznom području visokog rizika, gdje i dalje traje borba protiv ISIS-a.

Dodatno su se pozivali na nedavnu izjavu ministra odbrane Boškovića, da je Crna Gora zaintereosvana za učešće u misiji na logističkim pozicijama na aerodromu u Bagdadu, ali i na izjavu predsjednika Đukanovića nakon samita u Briselu,  da Crna Gora ima namjeru da pošalje vojnike u ovaj poduhvat.

Kroz naslove kao što su Topovsko meso: Vojna Crne Gore u NATO vojsci na ratu u Iraku, Milova vojska u borbi za Američke interesei selektivno prenošenje činjenica, portali in4s.net, b92.net, srbijadanas.com,standard.rs, novosti.rs, kurir.rs, teže diskreditaciji NATO saveza, ali i obmanjivanju javnosti na ovu osjetljivu temu.

Širenje dezinformacija i propagande preko interneta, posebno na društvenim mrežama, poslednjih godina je u središtu debata, zbog ozbiljnosti problema, ali i zbog pritiska da se na taj problem odgovori, naročito nakon američkih izbora 2016. Treba naglasiti da su portali b92.neti kurir.rsjedni od najposjećenijih u Srbiji, sa 36 miliona pregleda na mjesečnom nivou, te stoga ne samo da štete svojoj reputaciji parcijalnim prenošenjem informacija, već doprinose opštoj (dez)informisanosti društva.

[1]https://shape.nato.int/resources/3/images/website/factsheet%20nato%20mission%20iraq_oct18.pdf