Jedna od udarnih vijesti noćas bila je ona da je crnogorska policija na graničnom prelazu Ranče kod srpskih državljana i jednog Pljevljaka pronašla 26.500 eura, računare i zastave Srbije.

Državljani Srbije Rastko Pleskonjić, Mileta Mitrović, Nemanja Stajić i Pljevljak Radosav Šljivančanin, koji su bili na putu za Nikšić, kontrolisani su na osnovu operativnog podatka pri ulasku u Crnu Goru. Policija je  privremeno oduzela novac i laptopove, a sjutra će uraditi provjeru računara i automobile.

Međutim, portal Novosti je pokušao da dezinformiše javnost. O čemu se radi? U svom tekstu PRIVEDEN ZBOG SRPSKE TROBOJKE! Novi skandal u Crnoj Gori, državljanin Srbije zaustavljen na granici – u pritvoru već satima, portal Novosti objavio je dezinformaciju.

Taj portal navodi da je državljanin Srbije R.P. (51) zadržan od strane crnogorske granične policije nakon što je, na graničnom prelazu Ranče, ustanovljeno da u automobilu posjeduje desetak srpskih zastava.

On je navodno za Novosti kazao da se u CB Pljevlja nalazi već tri sata i da mu nije jasno zbog čega je toliko zadržan zbog par zastava koje su tu slučajno bile.

Na taj način izostavljeni su ključni detalji priče, odnosno da je pored zastava, zaplijenjena veća količina novca i 3 laptopa i da su to pravi razlozi njihovog zaustavljanja. Na osnovu takvog izvještavanja dodatno se podgrijava atmosfera i narativ o ugroženosti Srba u Crnoj Gori.

Ovakav tekst dalje su prenijeli portali IN4S, Espreso, Srbija danas.

Uoči obilježavanja Badnjeg dana i Božića objavljeni su brojni tekstovi koji su predviđali nerede i haos u Crnoj Gori, za koje bi navodno bile zadužene pristalice Mila Đukanovića. Tako su crnogorski i srpski portali IN4S, Vidovdan i Nacionalist već 3. januara počeli plasirati narative da Đukanovićeve pristalice pozivaju na ustanak za vrijeme Božića. U njima se navodi da je čin predsjednika Đukanovića da ne potpiše zakone koje mu je Skupština dostavila ohrabrio njegove pristalice skrivene u kojekakvim opskurnim organizacijama komitsko – zelenaške ideološke provinijencije da otpočnu sa manifestacijom radikalizma. Naslovi TERORIZAM u najavi za Božić: Pristalice Mila Đukanovića upućuju direktan poziv na USTANAK! i ĐE SI ZA BOŽIĆ? Pristalice Mila Đukanovića upućuju direktan poziv na ustanak! (video) dodatno pojačavaju već dovoljno zapaljive narative koji izazivaju podjele u društvu. Ti portali kao dokaze postavljaju slike i snimak bez naznake ko i gdje ih je objavio.

Tekstovi sa tri pomenuta portala do trenutka pisanja teksta sakupili su 538 interakcija na Fejsbuku, s tim da je samo članak objavljen na portalu In4s imao je 517 interakcija. Stranice i grupe koje su dijelile objave portala na Fejsbuku su: Još majke rađaju Obiliće, Nikšić Ponosni Srpski grad, Dogodine na Lovćenu, Naša Srpska, Glas naroda u Republici Srpskoj, Srpska Crna Gora, Crna Gora – Srpska Sparta, Revolucija, jedina solucija, Ne u NATO, Novi Gvozdeni Puk, Putin. Ove prosrpske stranice i grupe dijelile su članke portala IN4S i Nacionalist.  

Portali širili govor mržnje

Slični narativi plasirani su i putem beogradskih tabloida. Tako Objektiv piše o pozivu na ustanak na Božić, koji građanima Crne Gore preko društvenih mreža upućuju pristalice DPS. Tekst je objavljen uz senzacionalistički naslov Spreman na KRVOPROLIĆE! Đukanović poziva pristaše na ustanak za Božić, evo kako glasi poziv građanima. Članak je na Fejsbuku sakupio 108 interakcija. U istom tonu pišu i portali Alo i Espreso, kao i Jutjub kanali Udarne vesti i Srbija online.

Portal Alo u tekstu pod naslovom Milo skovao pakleni plan da vrati DPS na vlast piše da je, prema riječima neimenovanog izvora iz Crne Gore, plan Mila Đukanovića velika kriza, haos i sukobi na ulicama, pa vanredni izbori, prije nego mu se stranka skroz ne raspadne. Dalje navode da je lider DPS i predsjednik Crne Gore počeo sa realizacijom tog plana kada je vratio Skupštini na ponovno odlučivanje Zakon o slobodi vjeroispovijesti kojim se direktno udara na Srpsku pravoslavnu crkvu. Tekst je dopunjen pisanjem portala IN4S o navodnom javnom pozivu građanima na ustanak.

Špekulacije o makedonskom scenariju

Istoričar Aleksandar Raković je u intervjuu za portal Srbin.info iznio tvdnju da je u Crnoj Gori moguć makedonski scenario, odnosno, da bi uskoro mogao uslijediti opoziv predsjednika Đukanovića nakon njegovog odbijanja da potpiše izmjene Zakona o slobodi vjeroispovijesti.

Narativ o makedonskom scenariju koji je Raković plasirao imao je snažan odjek kako u domaćim, tako i u medijima iz Srbije. Tu objavu su prenijeli IN4S, Borba, Novosti, Republika, Pravda, Srbija danas i Nacionalist.

Dominantan broj interakcija prikupili su članci sa portala IN4S (127) i Borba (50). Kada je riječ o portalima iz Srbije izdvaja se portal Nacionalist sa 10 interakcija, a zapažene su i stranice Нови Гвоздени Пук i Путин, koje su podijelile taj sadržaj.

Uprkos tendencioznom izvještavanju kako portala iz Srbije, tako i prosrpskih portala iz Crne Gore, najaveljeni neredi u vidu Božićnog ustanka se nisu dogodili. Zbog složene epidemiološke situacije, Srpska pravoslavna crkva (SPC) u Crnoj Gori nije organizovala masovna okupljanja za Badnji dan ni u jednom gradu, apelujući na vjernike da Badnje veče dočekaju kod kuće. Tako, tradicionalno nalaganje badnjaka su ove godine u manjem broju obavili pripadnici SPC ispred Cetinjskog manastira, kao i u nešto većem broju pripadnici Crnogorske pravoslavne crkve ispred Dvorca Petrovića na Cetinju, bez incidenata.

Nakon smrti mitropolita crnogorsko-primorskog Amfilohija, koji je preminuo 30. oktobra od posljedica uzrokovanih korona virusom, u srbijanskim medijima mogli su se pročitati razni narativi, dezinformacije i teorije zavjere.

Već 29. oktobra u večernjim satima, portal Novosti prvi objavljuje vijest da je Mitropolit preminuo. U kratkom vremenskom periodu i ostali srbijanski portali su prenijeli istu vijest. Tim povodom oglasila se Mitropolija crnogorsko-primorska (MCP), saopštenjem da je zdravstveno stanje Amfilohija nepromijenjeno u odnosu na prethodni izvještaj izdat tog dana i time demantovala srbijanske medije. Mitropolit crnogorsko-primorski Amfilohije preminuo je narednog jutra, što je zvanično potvrdila MCP, nakon čega su uslijedile dezinformacije i teorije zavjere koje su plasirali uglavnom srbijanski mediji.

Misteriozna smrt i teorije zavjere

Samo dan nakon smrti mitropolita Amfilohija na naslovnici Srpskog Telegrafa objavljeno je: Misterija smrti Amfilohija Radovića. Takođe, na portalu Republika, portalu novine Srpski Telegraf, osvanuo je naslov MISTERIJA SMRTI AMFILOHIJA RADOVIĆA! Lekari o poslednjim trenucima života mitropolita: Preminuo sat pred odlazak za Beograd! U tekstu se navodi da je Mitropolit umro naprečac, 11 dana pošto je test pokazao da je negativan na korona virus, što se po nekima smatra misterioznim. Navodi se i da je smrt nastupila samo nekoliko sati prije nego što bi navodno avionom Vlade Srbije bio prebačen na budnu njegu u Beograd.

Srpski telegraf nije ostao usamljen, portal doznajemo.com objavljuje tekst: MISTERIOZNA SMRT „NAJMOĆNIJEG ČOVJEKA CRNE GORE“ procurili detalji o posljednjim satima Amfilohija. U tekstu ne navode zašto se smrt smatra misterioznom, već prenose saopštenje Mitropolije.

Svim Srbima na planeti, kako je naveo, izraze saučešća uputio je i Dejan Lučić, od ranije poznat po teorijama zavjere o 5G mreži i vakcinaciji. On je i smrt mitropolita Amfilohija obavio velom teorija zavjere. Lučić se u video obraćanju javnosti zapitao da li je najveći Srbin umro ili mu je neko pomogao da umre time što ga je stavio na respiratore umjesto da mu je dao tečni kiseonik kao Borisu Džonsonu, predsjedniku Vlade Velike Britanije.

Profesor dr Dejan Mirović je za Srbin.info kazao da je Mitropolit bio pravi čuvar Pećkog trona, ističući da je za vrijeme epidemije korona virusa više puta privođen i šest sati ispitivan u Centru bezbjednosti Podgorica. Navodi i da njegova bolest i smrt idu na dušu tih bezdušnih ljudi koji su to naredili i izvršili. Mirović je dodao da su vladajuće strukture i mediji u Srbiji užasno napadale Amfilohija samo zato što je on pravi egzarh Pećkog trona. Njegove navode prenijeli su portali Naša Borba i Pravda uz naslove: TRESU SE: Evo ko je odgovaran za smrt Amfilohija! i DR MIROVIĆ: Amfilohije bio narodni patrijarh, evo ko je odgovoran za njegovu smrt!.

Milo i DPS sabotiraju sahranu

Povodom smrti mitropolita Amiflohija na udaru srbijanskih medija našao se i predsjednik Crne Gore Milo Đukanović i njegova partija (DPS). Oglasio se Milo posle smrti Amfilohija, o njegovim rečima bruji ceo region!(Alo), ŠTA OVO ZNAČI?! KONAČNO SE OGLASIO I MILO ĐUKANOVIĆ! Uputio saučešće povodom upokojenja mitropolita Amfilohija, ali JEDNA REČENICA otvara mnoga pitanja! (Informer), naslovi su kojima su srbijanski tabloidi prenijeli sadržaj telegrama koji je uputio Predsjednik Crne Gore.

To što Demokratska partija socijalista u svom saopštenju  smatra krajnje neobičnim da Javni servis svih građana prenosi sahranu Mitropolita, te da se mandatar Krivokapić ponaša suprotno onome što se očekuje od nekog ko treba da bude na čelu vlade građana svih vera i nacionalnosti, portal Novosti je prenio uz naslov MILOVOM DPS-u SMETA NARODNA TUGA ZA AMFILOHIJEM: Izgovaraju se koronom, obrušili se i na Krivokapića.

Portali Espreso i Republika objavili su i da je Đukanović, navodno, želio da sabotira sahranu tako što je pokušao da spriječi Matiju Bećkovića da stigne na ispračaj Mitropolita i održi govor. Komentarišu da je Bećković na aerodromu u Beogradu čekao avion koji je iz neobjašnjivih razloga kasnio iz glavnog grada Crne Gore. Taj narativ su potvrdili i istoričari Aleksandar Raković i Čedomir Antić, koji smatraju da je kašnjenje aviona bio pokušaj opstrukcije odlazećeg crnogorskog režima.

Apel doktorice Kliničkog centra Crne Gore, Nevenke Pavličić, koja je zatražila od predsjednika Nacionalnog koordinacionong tijela (NKT) da se izda nalog da se zatvori kovčeg mitropolita Amfilohija uz ocjenu da je obred u kom hiljade ljudi ljube njegovo tijelo leglo zaraze, tabloid Alo je označio kao skandal, naglašavajući da je Milova doktorka pokušala da spriječi ispraćaj mitropolita.

Slavlje koje se nije dogodilo

Portali Vidovdan, Nacionalist i News front objavili su članke sa naslovom Milogorci sa Cetinja slave što je Đed umro, prilažući u sadržaju slike i tvit. Ipak, fotografije koje su postavili nastale su na patriotskom skupu, koji je održan 3. septembra ove godine na Cetinju. Kao dokaz priložili su i tvit korisnika @zelenascg1244 (trol nalog) kome svjedoci javljaju da se na Cetinje zapucalo. U tekstu navode da je slavlje započelo, te da se planira bakljada, što se nije dogodilo.

Čak ni činjenica da se radilo o namjerno plasiranoj dezinformaciji nije spriječila određeni broj korisnika društvenih mreža da je šire dalje. Iste noći, u roku od par sati od objavljivanja lažne vijesti na portalu Vidovdan, link je podijeljen na šest Fejsbuk grupa sa gotovo 160.000 lajkova.

Na društvenim mrežama, nakon konstitutivne sjednice Skupštine Crne Gore, pojavio se montirani snimak izvođenja himne Crne Gore.

Snimak koji je objavila Fejsbuk stranica Српска ЧАСТ + Srpska ČAST  nije autentičan jer je na originalno izvođenje himne „Oj svijetla majska zoro“, članica hora Muzičke škole „Vasa Pavić“ iz Podgorice, montažom izvršena manipulacija i umetnuta pjesma „Oj junaštva svijetla zoro“ u izvođenju Danice Crnogorčević. Tu pjesmu Crnoročevićka je izvodila i na protestnim litijama koje su uslijedile nakon usvajanja Zakona o slobodi vjeroispovijesti. Jedan od takvih snimaka dostupan je na Jutjubu sa litije koja je održana u Podgorici u februaru ove godine.

Autentični snimak izvođenja himne Crne Gore

U opisu objave na stranici Српска ЧАСТ + Srpska ČAST navodi se da je ovo nova Crna Gora, širimo ljubav a ne mržnju, podijeli i zapjevaj. Snimak je objavljen 23. septembra  i za kratko vrijeme postao viralan na Fejsbuku, ali već dan kasnije ne može se pronaći na pomenutoj stranici. Iako na Fejsbuku više nije dostupan, snimak je preuzeo i na Tviteru objavio korisnik @vasic_kim i na njegovom nalogu video ima više od 24 hiljade pregleda.

Na lažnu objavu reagovali su iz Muzičke škole “Vaso Pavić”.

“Želim da se objelodani nedolična, neugodna i neprofesionalna  montaža koja je izazvala velike neprijatnosti meni i mojim koleginicama. Zbog toga je jako važno da se ovakve stvari što prije razotrkiju”, kazala je za Digitalni forenzički centar direktorica škole, Zoja Đurović.

Uznemirujući video-snimak iz Novog Sada, na kome se vidi kako mladić brutalno tuče drugog muškarca a zatim mu dok leži u besvjesnom stanju na zemlji lomi ruke, pojavio se na društvenim mrežama 11. septembra. Identifikovani počinilac, Ivan Kontić iz Crne Gore, za kojim srpska policija intenzivno traga, glavna je tema srpskih medija od trenutka kada je objavljena potraga za njim. Međutim, fotografija drugog Ivana Kontića, koji se ni kriv ni dužan našao na udaru javnosti, preplavila je medije.

Veliki broj domaćih i regionalnih portala izvještavao je o tom gnusnom događaju, koristeći se fotografijom nedužne osobe preuzete sa ličnog Fejsbuk profila, gdje se Kontić slikao sa crnogorskom zastavom i šeširom sa grbom Crne Gore. Osim što su mu narušili ugled, mediji su, ne provjeravajući informacije, nevinoj osobi iscrtali metu jer se našao na udaru brojnih prijetnji i uvreda.

Uslijedili su tekstovi sa naslovima poput: Ivan koji je pretukao mladića u NS, slikao se sa zastavom CG (Nova S), POZIRAO SA CRNOGORSKOM ZASTAVOM: Nasilnik iz Nikšića brutalno pretukao Novosađanina (Nedjeljnik Afera), ‘BATINAŠ’ iz Novog Sada je zapravo ‘CRNOGORSKI PATRIOTA’: Ivan Kontić izuzetno voli crnogorsku zastavu! (FOTO) (Glas javnosti), MOŽE MU SE Milogorac iz Nikšića bije po Novom Sadu i ponosi se zastavom Montenegra (Srbin info).

Medijski diletantizam

Analizom fotografija se jasno može zaključiti da nedužna osoba uopšte ne liči na Ivana Kontića koji je pretukao mladića, a čiju je fotografiju objavila srpska policija. Ipak to nije spriječilo brojne medije da na krajnje neprofesionalan način izvijeste o tom nemilom događaju.

Kontić, koji je zaposlen u firmi Erlang u Plužinama, kaže za portal Onogošt da je bio zatečen kada su na Fejsbuku počele da mu stižu prijeteće poruke zbog čega je morao da ugasi profil. Dodaje da je bio zaprepašten kada je vidio svoju sliku na portalima, a posebno zbog optužbi da je upravo on taj koga novosadska policija traži.Prijaviću sve policiji, tužiću sve te medije, vidio sam i da ima medija iz Crne Gore koji su objavili da sam ja taj napadač. Sačuvao sam slike svake objave. Ja nemam nikakve veze sa tim optužbama, u stvari, ja u svom životu nikad nisam ni bio u Srbiji, zaključuje Kontić

Portal Aktuelno objavio je danas dezinformaciju u tekstu Batova pravila u SAO Budva: Napravio restoran na zemljištu koje je uzurpirao od države!? Navodi se da je Marko Bato Carević u selu Krimovica (opština Kotor) otvorio nacionalni restoran Carević na uzurpiranom državnom zemljištu. Dodaje se da je redakciji pristigao veliki broj pitanja o tome kako je moguće da je neko nelegalno napravio nacionalni restoran i kako to da inspekcija nije reagovala?

Radi istinitog informisanja javnosti obavještavamo da je Marku Batu Careviću izdato odobrenje od Ministarstva održivog razvoja i turizma, 04. septembra ove godine za obavljanje ugostiteljske djelatnosti tipa nacionalni restoran. Da bi jedno ovako rješenje bilo izdato između ostalog neophodno je priložiti dokaz o vlasništvu, što je i urađeno sa listom nepokretnosti br. 836.

Patriotski skup koji je održan u Podgorici 6. septembra (sedam dana nakon parlamentarnih izbora) izazvao je pažnju domaćih i regionalnih medija, gotovo jednaku kao i parlamentarni izbori 30. avgusta. Uoči skupa objavljene su brojne lažne vijesti koje su predviđale nerede za koje bi navodno bili angažovani huligani iz Hrvatske i regiona.

Više beogradskih tabloida objavilo je uoči održavanja skupa lažnu vijest da će na skupu u Podgorici biti nereda za koje će vlast, navodno, angažovati huligane iz Hrvatske. Novosti, Informer, Srbija Danas naveli su da je planirano da huligani dobiju srpske i stare crnogorske zastave i ostala prateća obilježja, a da potom izazovu incidente na etničkoj i vjerskoj osnovi u primorskim gradovima, za koje bi, navodno, bili optuženi simpatizeri prosrpskih partija. Svi mediji koji su objavili lažnu vijest pozvali su se na nepostojeći zagrebački Nacionalist.

Rekorder u objavama lažnih vijesti, portal Glas javnosti dan uoči održavanja skupa izvjestio je o bijelom Poršeu bosanskih registarskih oznaka koji kruži Podgoricom, a u kojem su, navodno, osobe koje bi trebalo da izazivaju nerede.

Uzbunjivanje javnosti najavama nereda

Novosti dodaju da će ljudi dobiti po 100 eura da izazovu haos i nerede na skupu u Podgorici. Pozivajući se na neimenovane izbore i operativna saznanja navode da je samo u Nikšiću izrađeno 300 drvenih palica, a da su iz BiH i Hrvatske dovedeni huligani koji bi izazvali nerede. Portal Alo se nadovezao tvrdeći da se štampaju trobojke i majice koalicije Za budućnost Crne Gore, koje bi navodno koristili izgrednici, pozivajući se na saopštenje Prave Crne Gore. Istu vijest prenosi i IN4S.

Slični narativi stigli su i iz tima lidera koalicije Za budućnost Crne Gore Zdravka Krivokapića. Oni su 5. septembra saopštili da imaju informacije iz bezbjednosnih struktura da na Patriotskom skupu na Trgu nezavisnosti može doći do incidenata sa tragičnim posljedicama.

U toku samog događaja, koji su pojedini mediji okarakterisali kao ustaški pir, u medijima se moglo pročitati da se pjevala pjesma Bojna Čavoglave, Marka Perkovića-Tompsona. Slične objave imali su  Informer i Srbija danas koji navode da su prisutni otvoreno pozivali na nasilje i koristili se govorom mržnje, dodajući da je uz Tompsona i pjesmu Bojna Čavoglave okupljena masa uzvikivala baci bombu, goni Srbe, mašući i crnogorskim zastavama. Na podgoričkom skupu nije bilo takvog skandiranja niti su puštane pjesme Tompsona.

Polemike o broju učesnika

Polemisalo se i oko broja prisutnih. Srbijanski tabloidi okarakterisali su skup kao šaku jada, sa svega nekoliko hiljada prisutnih. Glas Javnosti piše da je vlast jedva okupila sedam hiljada ljudi, dok IN4S tvrdi da je bilo oko osam hiljada. Svoje trvrdnje su ilustrovali fotografijama iz različitih uglova ili onima prije početka skupa, kada su se ljudi tek okupljali, kada se ne rade takve procjene. S druge strane, prema zvaničnim podacima saopštenim iz Uprave policije, na skupu je bilo oko 50.000 ljudi. Prema analizi DFC-a, koja je rađena na osnovu snimaka i fotografija sa terena i drona, sinoć je na Trgu bilo oko 35.000 ljudi.

U susret sjutrašnjim izborima na društvenim mrežama i u medijima objavljene su brojne lažne vijesti.

Tako se na društvenim mrežama večeras pojavila lažna vijest da je predsjednik Francuske, Emanuel Makron, pozvao Crnogorce da na sjutrašnjim izborima glasaju za opoziciju. Više profila je objavilo fotografiju sa sajta politika.rs. DFC je analizom utvrdio da ta vijest ne postoji na tom mediju, da je riječ o foto-montaži kao da i je posljednja objava na sajtu politika.rs o Makronu od petka kada je prenijeta njegova izjava o situaciji u Bjelorusiji kao i mogućoj interveniciji Rusije u toj zemlji.

❗️❗️❗️❗️LAŽNA VIJEST ❗️❗️❗️❗️: Na društvenim mrežama večeras se pojavila lažna vijest da je predsjednik Francuske,…

Posted by Digital Forensic Center – DFC on Saturday, August 29, 2020

Osim toga na Tviteru se danas pojavio I lažni profil osnivača i dugogodišnjeg predsjednika Liberalnog saveza Crne Gore, Slavka Perovića. Njegovu objavu  prenijele su opozicione političke partije (Demokrate i nosilac izborne liste Za budućnost Crne Gore, Zdravko Krivokapić), mediji i aktivisti na društvenim mrežama. Analizom smo utvrdili da je lažni profil kreiran danas oko 16 sati, kao i da gospodin Perović već duže nije aktivan na društvenim mrežama i ne koristi mobilni telefon. Jedini profil koji je Perović aktivno koristio na Tviteru kreiran je 2013, a na njemu nije bio objava već šest godina.

Ranije je Glas javnosti objavio je lažnu vijest da je u Crnu Goru moguće ući iz Srbije bez PCR testa. U tekstu se navodi da je to omogućeno za posebnu grupu građana (koji imaju crnogorsko državljanstvo), preko graničnog prelaza “Dračenovac” u opštini Rožaje, bez negativnog PCR testa. Dodaje se da je to pokušaj vladajuće Demokratske partije socijalista (DPS) da izborni rezultat popravi “uvozom” lica bošnjačke nacionalnosti, nastanjenih u Raško-polimskoj oblasti, koja poseduju crnogorsko državljanstvo, i koji su već počeli na ovaj način da ulaze u Crnu Goru. Prema mjerama Nacionalnog koordinacionog tijela ulazak u Crnu Goru iz Srbije moguć je samo uz negativan rezultat PCR testa na novi koronavirus (SARS-CoV-2) star ne više od 72 sata ili pozitivan rezultat antitijela na novi koronavirus (SARS-CoV-2) klase IgG dobijen ELISA serološkim testo. Ta pravila važe i za crnogorske državljane kao i za strance sa prebavilištem u Crnoj Gori i za srpske državljane. Pomoćnik direktora Instituta za javno zdravlje Senad Begić prije tri dana je rekao da očekuje da će se uskoro steći uslovi kada će državljani Srbije moći da uđu u Crnu Goru bez PCR testa, ali nije mogao da precizira kada. Radujem se i očekujem da, eventualno uz popuštanje nekih mera, PCR ne bude isključivi uslov za ulazak u Crnu Goru, rekao je tada Begić.

View this post on Instagram

📣📣📣📣LAŽNA VIJEST: Glas javnosti objavio je lažnu vijest da je u Crnu Goru moguće ući iz Srbije bez PCR testa. U tekstu se navodi da je to omogućeno za posebnu grupu građana (koji imaju crnogorsko državljanstvo), preko graničnog prelaza “Dračenovac” u opštini Rožaje, bez negativnog PCR testa. Dodaje se da je to pokušaj vladajuće Demokratske partije socijalista (DPS) da izborni rezultat popravi “uvozom” lica bošnjačke nacionalnosti, nastanjenih u Raško-polimskoj oblasti, koja poseduju crnogorsko državljanstvo, i koji su već počeli na ovaj način da ulaze u Crnu Goru. Prema mjerama Nacionalnog koordinacionog tijela ulazak u Crnu Goru iz Srbije moguć je samo uz negativan rezultat PCR testa na novi koronavirus (SARS-CoV-2) star ne više od 72 sata ili pozitivan rezultat antitijela na novi koronavirus (SARS-CoV-2) klase IgG dobijen ELISA serološkim testo. Ta pravila važe i za crnogorske državljane kao i za strance sa prebavilištem u Crnoj Gori i za srpske državljane. Pomoćnik direktora Instituta za javno zdravlje Senad Begić prije tri dana je rekao da očekuje da će se uskoro steći uslovi kada će državljani Srbije moći da uđu u Crnu Goru bez PCR testa, ali nije mogao da precizira kada. Radujem se i očekujem da, eventualno uz popuštanje nekih mera, PCR ne bude isključivi uslov za ulazak u Crnu Goru, rekao je Begić. Lažnu vijest su nakon Glasa javnosti objavili portali Informer, Večernje novosti, Alo i Espresso.

A post shared by Digital Forensic Center (@dfcmne) on

Lažnu vijest su nakon Glasa javnosti objavili portali Informer, Večernje novosti, Alo i Espresso. Nakon što je DFC registrovao tu lažnu vijest, Fejsbuk je reagovao i označio objave beogradskih tabloida na toj društvenoj mreži kao lažne informacije.

Vijest o uginuću nekoliko stotina vrabaca, usljed nevremena, koje je sinoć pogodilo Podgoricu, izazvalo je mnogo komentara da je za smrt ptica odgovorna 5G mreža. Takvu dezinformaciju je moguće pronaći u komentarima čitalaca na skoro svim crnogorskim portalima i njihovim Fejsbuk stranicama.

Na portalima se mogu pročitati komentari da su nadležni tokom večeri iskoristili nevrijeme da krijući postave 5G predajnike, i da se jutros već vide posljedice, kao i da je narod tražio tu tehnologiju koja se „nigdje lakše neće instalirati nego u Crnoj Gori, jer niko ne zna šta je to“.

Brojni komentari o navodno štetnom uticaju 5G mreže

Više puta smo objašnjavali kako nema naučnih dokaza da 5G mreža može imati štetan uticaj po zdravlje živih bića. Sve i da nije tako, vrapci nijesu mogli uginuti od posljedica zračenja 5G mreže jer se prve instalacije te tehnologije u Crnoj Gori očekuju do kraja 2022. godine.

Ornitolog Darko Saveljić za DFC je objasnio da su ptice uginule zbog naglog pada temperature.

„Vrapci su društvene ptice koje se nakon gniježdenja okupljaju u jata koja mogu brojati po nekoliko stotina. Zajedno traže hranu, piju vodu, zajedno spavaju. Pošto su mladim vrapcima ovo prve padavine nakon izlaska iz gnijezda, oni nijesu očeličeni na ovakvu kišu sa padom temperature od više od 20 stepeni. Jak vjetar imao je smrtonosni faktor rashlađivanja. Kiša je, ko je gledao, padala horizontalno. Sve to je uzrokovalo smrt na stotine njih. Vrlo vjerovatno i drugih vrsta u prirodi, ali su vrapci uz nas pa se odmah otkrije”, kazao je Saveljić.

Ovo nije prvi put da se u crnogorskoj javnosti pojavljuju spekulacije o štetnom uticaju novih tehnologija. Tako se 4. aprila, na platformi peticije.online pojavila “Peticija protiv uvodjenja 5G mreže u Crnoj Gori”, sa obrazloženjem da su se u zemljama u kojima je već instalirana 5G mreža pojavile brojne štetne posljedice. Obrazloženo je da se tokom samog testiranja 5G – u Holandiji na stotine ptica palo sa neba i uginulo, jer se koristi spektar frekvencija koje nijesu podobne ni po zdravlje ljudi, ni po zdravlje prirode.

Na uginuće ptica u Holandiji pozivaju se brojni teoretičari zavjera i protivnici 5G mreže. U periodu kada se dešavao pomor ptica (novembar 2018. godine) nije bilo 5G testiranja, a posljednje testiranje bilo je 28. jula 2018, nekoliko mjeseci prije incidenta. Te teorije su demantovane i iz lokalnih udruženja za zaštitu ptica

 Kao i prethodne generacije tehnologije bežične mreže (4G, 3G i 2G), 5G mobilni podaci se prenose putem radio talasa. Radio talasi su mali dio šireg elektromagnetnog spektra talasa i emituju energiju koja se naziva elektromagnetno zračenje. Radio talasi se nalaze na pri kraju spektra elektromagnetnog zračenja – proizvode samo nejonizujuće zračenje (vrstа elektromagnetnog zračenja koja ne poseduje dovoljno energije kojom bi mogla izazvati јonizaciju, odnosno uklanjanje elektrona iz atoma). To znači da ovi talasi ne mogu da oštete DNK u ćelijama, za razliku od  talasa sa višim frekvencijama (kao što su gama zraci, rendgenski zraci i i ultraljubičasto svijetlo) koji mogu uzrokovati promjenu u DNK ćelije.

Proglašanje korona free destinacije 2. juna i otvaranje granica za određenje zemlje regiona i Evrope, bili su novi povodi za napade na Crnu Goru.

Iako su Kosovo i predstojeći izbori u Srbiji bili povod i teme gostovanja predsjednika Srbije Aleksandra Vučića u emisiji Fokus na televiziji B92 (14. juna), očigledno je da ništa manje interesantne nisu bile teme – položaj Srpske pravoslavne crkve i srpskog stanovništva u Crnoj Gori, kao i status Crne Gore kao korona free destinacije.

Na pitanje voditelja zašto Srbija radi toliko testiranja jer niko u regionu to ne radi, Vučić je prokomentarisao da Srbija ne želi da krije ništa, dodajući da je najsmešnije kad nam neko iz regiona soli pamet po pitanju korona virusa. Ti ljudi nemaju laboratoriju, nemaju PCR testove… Imate dve teritorije u regionu gde nemaju laboratorije za PCR testove. Nasmejete se i pustite i kažete – vi ste super, vi ste „korona free“, evo mi ništa ne znamo, aludirajući time na Crnu Goru, koja je 2. juna proglasila kraj epidemije i time postala korona free destinacija.

Brnabić: Odluka Crne Gore politička

I premijerka Ana Brnabić je (tokom posjete Ivanjici 8. juna) na pitanja novinara da li je odluka Srbije da se ukine drugi negativni test na zaražene korona virusom bila politička i taktička, odgovorila negativno. Dodala je, međutim, da je odluka Crne Gore (da zatvori granice za Srbiju, op.a.) politička… Mi slušamo struku i ne donosimo političke odluke u borbi protiv COVID-19. Najlaška politička odluka bila bi smanjiti testiranje. Ako pogledate danas zemlje koje žive od turizma, vidjećete da one ništa nemaju. Imaju deset aktivnih slučajeva, nemaju novoobolelih. Da li vi mislite da je to realno? Svako ko misli da je to realno je glup ili lud, zaključila je Brnabić.

Ana Brnabić u emisiji Ćirilica na TV Happy

To međutim nije jedini put kada je premijerka Srbije ovako govorila. U emisji Ćirilica na TV Happy (15. juna), Brnabić je kometarišući odluke Grče i Crne Gore da otvorie, odnosno zatvore granice sa Srbijom, rekla da vi imate zemlje koje zavise od turizma a ne testiraju ljude. Nisu one korona free, nego ne testiraju… Ne znate kakva je epidemiološka situacija tamo, ne znate šta vaš čeka ni gde je zarište… Što bi rekla mafija „nema čoveka nema problema“, kad nema testa, nema ni pozitivnih. Intepretirajući Staljinove riječi smrt riješava sve probleme – nema čovjeka, nema problema, premijerka Srbije je istakla, govoreći o Crnoj Gori, da ako nema testova – nema zaraženih.

Institut za javno zdravlje je u nedjelju, 14. juna, saopštio da je u Crnoj Gori registrovana jedna osoba pozitivna na virus korona. Riječ je o importovanom slučaju koji je prethodne sedmice boravio u Bosni i Hercegovini. Sljedećeg dana je registrovan još jedan slučaj pozitivan na COVID-19, koji je takođe nekoliko dana prije početka simptoma boravio u Bosni i Hercegovini. Ta dva slučaja korona virusa su prvi slučajevi zabiljeni od 5. maja.

Pitanje Crne Gore upućeno Srbiji da objasni 4.000 izliječenih slučajeva od korona virusa u jednom danu komentarisao je ministra zdravlja Srbije Zlatibor Lončar. On je rekao da Crna Gora mora da se kvalifikuje znanjem i rezultatima da bi dobila odgovor na to pitanje, dodajući da je ta država od početka epidemije testirala onoliko koliko Srbija testira za tri dana. Morate da testirate ljude, da imate laboratorije, da se razumete u to, zaključio je Lončar.

Srbijanski pulmolog Branimir Nestorović (poznat po kontroverznim izjavama o Covid-19) zapitao se početkom juna: U kojoj laboratoriji su Crnogorci radili PCR test, kada oni nemaju laboratoriju za testiranje? Dodao je da se u Crnoj Gori rade samo orjentacioni testovi na korona virus. Njegovu izjavu je podržao i portal Kurir. Novinar tog tabloida je komentarisao da je jasno da Crna Gora sebe predstavlja korona-fri državom jer turistička sezona počinje. Od starta epidemije su plasirali laži. Jedino što nije bila laž je da u početku nisu imali REGISTROVANE slučajeve zaraženih, ali samo zato jer nisu raspolagali testovima na Covid-19, pa samim tim nisu ni mogli da registruju obolele, što ne znači da ih nije bilo.

Odgovor NKT Srbiji

Povodom iznesenih tvrdnji ogasilo se Nacionalno koordinaciono tijelo Crne Gore saopštavajući da je dosadašnji kvalitetni i efikasni angažman cjelokupnog zdravstvenog sistema i svih operativnih štabova najbolji demanti neargumentovanih i neistinitih tvrdnji iznijetih sa najviših adresa iz regiona, među ostalim i da se u Crnoj Gori navodno obavljaju samo brzi testovi na koronavirus te da naša zemlja nema odgovarajuće laboratorije i resurse za testiranje. Naglasili su i da Crna Gora raspolaže najsavremenojim laboratorijom, vrhunskim stručnjacima i odličnom organizacijom.

Istoga dana Vlada Crne Gore je na Fejsbuku objavila video snimak iz Odjeljenja za molekularnu mikrobiologiju u kome je pokazala na koji način i gdje se obavlja testiranje na korona virus.

Priznanje Crnoj Gori

Ipak, nisu svi srbijanski zvaničnici iznosili negativne ocjene i kritike apropo zdravstvenog sistema Crne Gore u vrijeme trajanja epidemije korona virusa. Epidemiolog Zoran Radovanović rekao je u razgovoru za Pobjedu (14. juna) da se Crna Gora najbolje u regionu izborila sa korona virusom. Čak i površan pogled na situaciju u regionu ukazuje da je najbolje prošla Crna Gora. Epidemija je počela 17. marta, a uminula je oko mjesec i po dana kasnije uz relativno mali broj žrtava. Sigurno je da je broj stvarno zaraženih bio veći od zvanično zabilježenih 324, jer se COVID-19 javlja i sa odsutnim i, što je mnogo češće, sa vrlo blagim simptomima. Međutim, crnogorski epidemiolozi čvrsto drže situaciju pod kontrolom. Da nije tako, od 5. maja, kada je posljednji put postavljena dijagnoza te bolesti, epidemija bi se uveliko rasplamsala, zaključio je priznati stručnjak.